MARKTVISIE | Europese gasvoorraad passeert grens van 90 procent
Prijsontwikkeling in de afgelopen week:
Gas in eurocent/m3 | 26 mei | 2 juni |
TTF daggas | 26,10 | 25,05 |
TTF juli ’21 | 25,70 | 25,20 |
TTF jaar ’22 | 21,05 | 20,25 |
Elektra in euro/MWh | 26 mei | 2 juni |
OTC base juli ’21 | 71,80 | 69,60 |
OTC peak ’22 | 72,00 | 69,10 |
OTC base ’22 | 65,00 | 62,00 |
Het weer is afgelopen volledig omgeslagen: van slecht herfstweer naar voorjaar in het weekend en vanaf maandag is het zomer. Opvallend is dat de korte termijn elektriciteitsprijzen niet eens echt veranderd zijn. Eind vorige week zagen we APX uurprijzen tussen 60 en 90 €/MWh. De lagere onbalansprijzen op vrijdag wezen al op de (verwachte) prijsdaling in het weekend. Op zaterdag noteerde de APX tussen 15 en 80 €/MWh op zondag tussen -17 en 80 €/MWh met in totaal 4 uren onder nul. Sinds maandag noteert de APX vrijwel ieder uur tussen 55 en 85 €/MWh en blijven de prijzen overdag dus onverwacht overeind. Traders geven aan dat dit komt omdat de productie uit wind in heel Noordwest Europa sterk teruggevallen is. Een effect van extra koeling kan het nauwelijks niet zijn, want dat treedt altijd vertraagd op. De warmte moet eerst in de gebouwen trekken. De onbalansprijzen waren vrijdag en zaterdag wat beweeglijk omdat de markt zocht naar het nieuwe evenwicht tussen vraag en aanbod. Deze zijn sinds de laatste dagen heel stabiel en liggen rond APX niveau. Sinds donderdagmiddag heeft Tennet geen noodvermogen hoeven af te roepen.
Gasprijzen beweeglijk
De daggasprijs en de gasprijzen voor de andere tijdvakken op de korte termijn waren beweeglijk afgelopen week. Donderdag en vrijdag daalden de prijzen fors onder invloed van lagere CO2 emissieprijzen en de weersomslag. Op vrijdagmiddag kregen de CO2 emissierechten weer steun, waarna de gasprijzen weer stegen. Dinsdag liep de korte termijnprijzen verder op omdat de gasvraag hoog blijft. Zo gingen we in een week tijd van 26 naar 24,5 en weer terug naar 25,5 ct/m3.
Structureel gezien zijn er weinig factoren die voor een grote daling kunnen zorgen in de komende weken en wellicht maanden. De LNG prijzen in Azië voor de zomermaanden liggen hoog, rond 30 ct/m3. Vorige maand kozen Amerikaanse LNG exporteurs alweer vaker voor Azië dan voor Europa als bestemming, simpelweg omdat ze daarmee ondanks hogere transportkosten netto ca 2 ct/m3 extra vangen. En Europa heeft LNG heel hard nodig deze zomer om de uitgeputte gasopslagen te vullen.
Beperkte aanvoer uit Noordwegen en Rusland
Zoals we vorige week schreven is de aanvoer uit Noorwegen tot 23 juni fors beperkt en daarna de aanvoer vanuit Rusland gedurende 3 weken in juli. Het gaat niet om weinig: om 80 tot 120 mln m3 per dag. Frankrijk had in mei een record aantal van 25 LNG aanlandingen voor die maand en voor juni worden er weer zoveel verwacht. Analisten denken dat het aantal in juli en augustus veel minder wordt. Intussen liggen de TTF-prijzen hoger dan die in de VK en Frankrijk en verwacht Nederland deze en komende week in totaal 4 schepen en de VK maar 1 deze week.
Opvallend is ook dat de prijzen voor de zomer maanden en winter 21/22 vrijwel een vaste verhouding hebben met de dagprijzen: de zomermaanden liggen steeds ca 0,3 ct/m3 onder de dagprijs en winterprijs 0,25 ct/m3 boven de dagprijs. Dat de zomerprijzen niet veel lager zijn, is te begrijpen vanuit de schaarste, maar de winterprijzen zijn om diezelfde reden erg mager. Voor een gasopslag levert dit prijsverschil echt te weinig marge op.
De termijnprijzen voor elektriciteit bleven afgelopen week de prijsontwikkeling bij emissierechten volgen en staan week-op-week 2,5 tot 3 euro/MWh lager dan vorige week woensdag. De gasprijzen daalden ook, maar veel minder. De WKK sparkspread heeft daardoor in een week ca 1,5 euro/MWh ingeleverd. Maar staat ondanks dat nog steeds op een hoog niveau.
Hoge grondstofprijzen houden aan
De steenkoolprijzen blijven stijf, zeker voor levering in de komende maanden. De prijs voor de frontmaand stijgt maar door en nadert intussen 100 $/ton. Jaar 2022 handelt nu vergelijkbaar met vorige week rond 81 $/ton. De olieprijs is afgelopen week met ruim 2 $/vat opgelopen tot boven 70 $/vat voor de frontmaand. Het OPEC+ beraad van afgelopen dinsdag bevestigde dat de geleidelijke productiestijging in de drie zomermaanden doorgaat, maar dat men niets extra gaat doen. Dit leidt tot een krapte in voorraden nu de Amerikaanse en Chinese groeicijfers de laatste maanden records laten zien. De joker in het olie-spel is de mogelijke hervatting van de export vanuit Iran, waarover onderhandelingen met de VS lopen. Handelsbank Goldman Sachs rekent erop dat dit de prijsspurt niet verhindert en voorspelt een prijsstijging naar 80 $/vat tegen het eind van het jaar.
We houden onze verwachting voor de korte termijn op stabiel. Europa kan zich geen lagere korte termijnprijzen permitteren gezien de concurrentie om LNG. Deze situatie kan wel eens tot eind juli duren, want de enige prijs verlagende factor kan zijn dat de LNG prijs in Azië daalt. Maar daar lijkt voorlopig geen reden toe. Zelfs al zou Nordstream2 nog dit vulseizoen kunnen meedoen, lijkt Rusland niet in staat om meer gas dan begroot naar Europa te sturen dit jaar. Op 9 juni is de Noorse productiebeperking het grootst, dus het zou kunnen dat we midden volgende week nog een tijdelijke prijsstijging zien.
Behoorlijk hoge elektriciteitsprijzen
De elektriciteitsprijzen voor de komende weken liggen behoorlijk hoog: een gemiddelde prijs van 70 €/MWh. Komende weekend noteert ook nog ruim 55 €/MWh. De zekerheid over aanhouden van het zomers weer met relatief weinig wind in het weerbericht is vrij hoog. In Duitsland liggen de prijzen slechts 1-2 €/MWh lager, in Frankrijk opvallend genoeg met 65 €/Wh een stuk lager. Waarschijnlijk heeft dit te maken met een groter aanbod uit waterkracht nu er ineens veel smeltwater vrijkomt en de goede beschikbaarheid van hun kerncentrales op dit moment. Engeland zit nog tot 9 juni zonder aanvoer vanuit de Britned kabel. Op de prijsverwachting daar doet dit feit overigens weinig: hun prijzen liggen gemiddeld 5 €/MWh hoger dan hier en dat is ook later in juni nog het geval.
Voor de lange termijn handhaven we onze verwachting op onzeker. De prijs van CO2 emissierechten varieert nog enorm. Weliswaar zagen we de afgelopen twee weken een daling, maar die kan zo weer omslaan. Er wordt enorm gespeculeerd. Uitspraken als die van Goldman Sachs lijken gekopieerd uit 2008, en we weten hoe het toen afliep: eerst bleven de prijzen maar stijgen en daarna kwam de kredietcrisis.
Ook eventuele berichten over het wel of niet opheffen van de Amerikaanse sancties op Nord Stream 2 zullen direct effect hebben op de gasprijzen.
Ieder kwartaal brengen wij de AgroUpdate uit. Een digitiale nieuwsbrief vol met interessante artikelen over de ontwikkelingen op de energiemarkten. Meld je hier aan.